De journalistiek heeft een probleem. Redacties krimpen in en titels verdwijnen. Minister Plasterk vond het daarom nodig onderzoek te laten doen. De uitslag van het rapport van de commissie Brinkman was niet rooskleurig; als er niet snel wat zou gebeuren kwam de functie van de journalistiek als waakhond van de democratie in gevaar. Wat is er nodig? Naast een gezonde monetaire injectie…..veel innovatie.  Er moeten nieuwe aanpakken en modellen komen om geld te verdienen met journalistiek.

Eén iemand die klaar staat om die uitdaging aan te gaan is Bart Brouwers. De voormalig hoofdredacteur van De Limburger en Sp!ts gaat per 1 januari een nieuwe rol vervullen bij Telegraaf Media Nederland. Aan hem de taak om te kijken of een hyperlokale insteek de oplossing is voor de journalistieke crisis. Het Rondje van Pavlov sprak onlangs met hem.

Was de koek op bij de Spits?

Ik heb in de vier jaar dat ik bij Sp!ts gewerkt heb een hoop kunnen doen en veranderen. De laatste tijd merkte ik dat de mogelijkheden wat minder werden en mijn toegevoegde waarde afnam. Dat was één van de redenen om te gaan nadenken over andere dingen.

Hoe kwam je bij deze functie? Was het uit eigen initiatief of ben je gevraagd?

Het idee kwam van twee kanten. Ik was zelf al wat langer bezig met het uitwerken van ideeën rondom lokaal geconcentreerde informatie. Ook heb ik de afgelopen tijd wat geschreven en gesproken over ontwikkelingen in de journalistiek die mede op dit vlak gaan plaatsvinden. Tegelijkertijd zie je ook dat de Telegraaf Media Groep al wat activiteiten heeft op dat vlak. We hebben natuurlijk de regionale kranten, de huis-aan-huis kranten en WebRegio.nl.

Hoe verhoudt WebRegio.nl zich tot het project wat je gaat leiden?

WebRegio moet je als een basis zien. Het is op dit moment nog erg beperkt, alleen Noord- en Zuid-Holland zijn opgenomen. Mijn ambitie is om landelijk te gaan. Ik wil er ook tegelijkertijd meer informatie in hebben. Wat je ziet is dat WebRegio redelijk goed is in 112-achtige informatie en nieuwtjes over lokale politiek. Wat mij betreft mag dat breder en dieper. Ook wil ik daar graag informatie aan toevoegen. Dan moet je bijvoorbeeld denken aan statische gegevens zoals huizenprijzen, criminaliteit in een bepaalde buurt, samenstelling van buurten en opleidingsniveau. Je zou ook nog informatie over de kwaliteit van bijvoorbeeld onderwijs en ziekenhuizen kunnen gebruiken. Wat mij betreft mag dat heel breed gaan. Een hoop van die informatie is al op de één of andere manier beschikbaar. Ik zou heel graag die informatie gaan ontsluiten en koppelen aan nieuws en de locatie van waaruit de mensen het nieuws bekijken.

Ben je in die nieuwe functie dan nog wel een echte journalist?

Ik heet officieel nog hoofdredacteur, maar ik heb toch mijn lidmaatschap van het genootschap van hoofdredacteuren opgezegd omdat ik zelf al aanvoel dat dit wat verder gaat dan een klassieke journalistieke invulling.

Heb je niet onnoemelijk veel mensen nodig om het gehele land hyperlokaal te bedienen?

Uiteindelijk wel. Er zijn verschillende strategieën die je toe kan passen. Ik ben er totaal nog niet uit welke dit gaat worden. Officieel begin ik op 1 januari en tot die tijd kan ik er alleen maar veel over nadenken. Je kunt proberen in één klap heel Nederland te dekken. Een andere optie is vanuit de Randstad – waar we al zitten – stap voor stap een cluster uit te breiden. In de gebieden waar we nog niet zitten zouden we eerste op een Google News-achtige manier nieuws van derden aan kunnen bieden.

Gaat user-generated content ook een rol spelen? Buurtbewoners kennen hun eigen buurt vaak immers het beste.

Ja, dat is een heel belangrijk onderdeel van het verhaal. Maar niet op de manier zoals bijvoorbeeld Buurtlink dat doet. Zij drijven echt op dit soort informatie. Wel wil ik afstand doen van het oude journalistieke principe dat de journalist als enige alles weet. Wat mij betreft is het heel belangrijk dat de redactionele krachten die aan dit project werken het besef hebben dat er altijd mensen zijn die het beter weten. Daar moeten we gebruik van gaan maken. Op lokaal niveau zie je dat natuurlijk ook; een buurtbewoner kent zijn wijk het beste. De journalist heeft dan de taak om het zodanig te filteren dat je informatie overhoudt die voor anderen weer nuttig is.

Op Twitter liet je laatst weten dat Jeff Jarvis heeft aangeboden om te helpen met je plannen. Kan je daar iets meer over kwijt?

Ja, daar was ik heel erg blij mee. We hebben nog niet uitgebreid gesproken, maar hij heeft tijd vrijgemaakt om met mij erover te gaan praten. Tot nu toe heb ik heel veel aanbiedingen gehad van mensen en bedrijven die mee willen doen. Jarvis springt er toch wel bovenuit want hij is voor mij wel een autoriteit op het gebied van nieuwe media. Zijn ideeën over hoe je journalistiek in deze tijd overeind moet houden spreken mij erg aan. Ik ben heel erg benieuwd naar wat hij in gedachten heeft. Op een congres in Aspen heb ik al eerder met hem gesproken en ik ben bekend met het project waar hij mee bezig is aan de City University van New York. Het is allemaal erg interessant.

Je spreekt van bedrijven die je al benaderd hebben. Het klinkt dus alsof je ook een commerciële rol gaat vervullen. Zijn er al ideeën over businessmodellen?

Om te beginnen komen er natuurlijk klassieke advertenties op de sites. Maar daarmee gaan we het niet redden, dat is mijn overtuiging. Ik ga echt alles proberen op het gebied van nieuwe businessmodellen om te kijken hoe deze ingezet kunnen worden. Niets is onbespreekbaar. Ook niet de hier en daar nog steeds verfoeide journalistieke commerciële mengvormen. Als de geloofwaardigheid maar overeind kan blijven, sluit ik niet bij voorbaat deuren naar partijen die mee willen werken. Ik kan me voorstellen dat er vormen te bedenken zijn waarbij externe partijen en ook overheden of gemeentes informatie kwijt willen en daar geld voor over hebben. Dat zou een manier kunnen zijn om het zaakje betaalbaar te krijgen.

Op je blog schreef je in een reactie op het boek ‘Free’ van Chris Anderson dat het concept van micropayments best zou kunnen werken als je de content maar specifiek genoeg kan afstemmen op de lezer. Ga je dit uitproberen bij dit project?

Dat zou kunnen, al moet je dan zorgen dat de content wel heel specifiek is. Ik kan mij een vorm voorstellen waarbij je de basisinformatie voor iedereen gratis maakt en daarnaast premium content aanbiedt waar je per keer voor kan betalen. Ook is het mogelijk om extra diensten of producten aan te bieden. Als ik genoeg informatie over mijzelf bekend maak Рbijvoorbeeld dat ik liefhebber ben van punkmuziek Рdan zou ik door de stad kunnen lopen en geattendeerd kunnen worden door mijn platform op het moment dat ik langs een caf̩ loop waar die avond een optreden is van een punkband. Ook zou ik dan direct een aanbieding kunnen krijgen in de vorm van een CD of download voor een paar euro. Dat maakt het allemaal wel een stuk ingewikkelder en we zullen moeten gaan uitvinden waar de grenzen van de haalbaarheid liggen.

Jarvis zegt dat de toekomst van de hele journalistiek hyperlokaal is en dat grote kranten zich moeten voorbereiden op faillissementen en herstructurering. Deel je die mening?

De mening dat álles hyperlokaal moet deel ik niet. Ik geloof dat er in de journalistiek nog veel andere vormen kunnen zijn die interessant blijven en bekostigd kunnen worden. Maar hyperlokaal is denk ik wel een deel van de oplossing en onderdeel van het toekomstscenario. Ingaand op het tweede deel van de vraag: ja, ik denk dat er ook in Nederland nog heel veel onderdelen van klassieke uitgeverijen gaan omvallen. Ik denk niet dat we door de aaneenschakeling van reorganisatieprocessen die je nu ziet heen zijn. Toch ben ik optimistisch en ervan overtuigd dat zolang we in een democratie leven er altijd onafhankelijke journalistieke krachten zullen zijn die op de een of andere manier aan de oppervlakte komen. Een aantal uitgevers gaat omvallen en daarvoor in de plaats komen nieuwe plekken waar journalistiek bedreven wordt. Minstens zo goed als wij gewend waren en misschien zelfs betere vanwege de mogelijkheden van nieuwe technieken.

Denk je dat die uitgevers omvallen omdat ze weigeren te experimenteren met mengvormen tussen journalistiek en commercie?

Nee, ik denk dat er ruimte is voor verschillende vormen. Ik ben de laatste om te zeggen mijn visie de enige juiste manier is, totaal niet. Ik denk dat er altijd ruimte zal blijven voor een hele pure fundamentele manier van journalistiek werken. Het probleem van veel uitgeverijen is dat ze min of meer gevangen zitten. De klassieke printmodellen leveren nog steeds het meeste geld op. Grote uitgeverijen zijn gewend om in honderden miljoenen te denken als het gaat om omzet. Alle alternatieven op dit moment bieden maar een fractie van die zak geld. Daarmee zijn ze per definitie niet zo interessant op dit moment. Tegelijkertijd zie je dat de oude business minder wordt, hoewel het nog steeds heel veel geld oplevert. Die klassieke uitgeverijen kunnen dus geen afstand nemen van hun oude model en ze kunnen eigenlijk ook niet de stap naar een nieuw model volledig zetten omdat ze vast zitten aan het oude winstgevende systeem.

Ik ga nu een poging doen met mijn hyperlokale model, maar het moet nog maar blijken of dat gaat lukken. Daarnaast gaan een heleboel zolderkamerachtige initiatieven groot worden omdat die geen last hebben van een oud business model.

Wanneer kunnen we de eerste resultaten van dit project verwachten?

Dat vind ik heel lastig in te schatten. Ik heb geen tijdsplanning opgegeven gekregen. Zelf wil ik wel binnen een paar maanden iets laten zien. De komende weken ben ik volop bezig met het spreken van zoveel mogelijk partijen die iets doen op het gebied van lokale informatie, zowel op het gebied van techniek als content. Afhankelijk van in hoeverre technici in staat zijn de ideeën die ik in mijn hoofd heb zitten daadwerkelijk te gaan bouwen kunnen we sneller of minder snel beginnen.

---

Trackbacks/Pingbacks

1. uberVU - social comments